Τετραγωνική ρίζα – Ασκήσεις με λύσεις
01a_Τετραγωνική ρίζα
Υπολογισμός ριζών
1
Να υπολογίσετε τις τετραγωνικές ρίζες:
α. \( \sqrt{16},\ \sqrt{0{,}16},\ \sqrt{1600} \)
β. \( \sqrt{144},\ \sqrt{1{,}44},\ \sqrt{14400} \)
γ. \( \sqrt{0{,}49},\ \sqrt{49},\ \sqrt{4900} \)
Η τετραγωνική ρίζα ενός μη αρνητικού αριθμού είναι ο μη αρνητικός αριθμός του οποίου το τετράγωνο δίνει τον αρχικό αριθμό.
α. \( \sqrt{16}=4 \), επειδή \(4^2=16\).
\( \sqrt{0{,}16}=0{,}4 \), επειδή \(0{,}4^2=0{,}16\).
\( \sqrt{1600}=40 \), επειδή \(40^2=1600\).
β. \( \sqrt{144}=12 \), \( \sqrt{1{,}44}=1{,}2 \), \( \sqrt{14400}=120 \).
γ. \( \sqrt{0{,}49}=0{,}7 \), \( \sqrt{49}=7 \), \( \sqrt{4900}=70 \).
Αποτελέσματα:
α. \(4,\ 0{,}4,\ 40\)
β. \(12,\ 1{,}2,\ 120\)
γ. \(0{,}7,\ 7,\ 70\)
2
Να υπολογίσετε:
α. \( \sqrt2\cdot\sqrt8 \)
β. \( \sqrt3\cdot\sqrt{27} \)
γ. \( \sqrt5\cdot\sqrt{20} \)
Χρησιμοποιούμε την ιδιότητα \( \sqrt{\alpha}\cdot\sqrt{\beta}=\sqrt{\alpha\beta} \), για \(\alpha\geq0\) και \(\beta\geq0\).
α. \( \sqrt2\cdot\sqrt8=\sqrt{2\cdot8}=\sqrt{16}=4 \).
β. \( \sqrt3\cdot\sqrt{27}=\sqrt{3\cdot27}=\sqrt{81}=9 \).
γ. \( \sqrt5\cdot\sqrt{20}=\sqrt{5\cdot20}=\sqrt{100}=10 \).
α. \(4\)    β. \(9\)    γ. \(10\)
3
Να υπολογίσετε:
α. \( \sqrt6\cdot\sqrt{\dfrac83} \)
β. \( \sqrt{32}\cdot\sqrt{\dfrac18} \)
γ. \( \sqrt7\cdot\sqrt{\dfrac79} \)
Εφαρμόζουμε την ιδιότητα του γινομένου των τετραγωνικών ριζών.
α. \( \sqrt6\cdot\sqrt{\dfrac83}=\sqrt{6\cdot\dfrac83}=\sqrt{16}=4 \).
β. \( \sqrt{32}\cdot\sqrt{\dfrac18}=\sqrt{32\cdot\dfrac18}=\sqrt4=2 \).
γ. \( \sqrt7\cdot\sqrt{\dfrac79}=\sqrt{\dfrac{49}{9}}=\dfrac{\sqrt{49}}{\sqrt9}=\dfrac73 \).
α. \(4\)    β. \(2\)    γ. \(\dfrac73\)
4
Να υπολογίσετε:
α. \( \sqrt{\dfrac14} \)
β. \( \sqrt{\dfrac49} \)
γ. \( \sqrt{\dfrac{121}{81}} \)
Χρησιμοποιούμε την ιδιότητα \( \sqrt{\dfrac{\alpha}{\beta}}=\dfrac{\sqrt{\alpha}}{\sqrt{\beta}} \), για \(\alpha\geq0\) και \(\beta>0\).
α. \( \sqrt{\dfrac14}=\dfrac{\sqrt1}{\sqrt4}=\dfrac12 \).
β. \( \sqrt{\dfrac49}=\dfrac{\sqrt4}{\sqrt9}=\dfrac23 \).
γ. \( \sqrt{\dfrac{121}{81}}=\dfrac{\sqrt{121}}{\sqrt{81}}=\dfrac{11}{9} \).
α. \(\dfrac12\)    β. \(\dfrac23\)    γ. \(\dfrac{11}{9}\)
5
Να συμπληρώσετε τα κενά με κατάλληλο αριθμό:
α. \(2-\sqrt{\square}=0\)
β. \(\sqrt{16}-\sqrt{\square}=2\)
γ. \(\sqrt{16}-\sqrt{\square}=2\)
δ. \((\sqrt3)^2-(\sqrt{\square})^2=1\)
ε. \(\sqrt{16+\square}=7\)
ζ. \(\sqrt{\sqrt{100-\square}}=3\)
α. \(2-\sqrt{x}=0\Rightarrow\sqrt{x}=2\Rightarrow x=4\).
β. \(4-\sqrt{x}=2\Rightarrow\sqrt{x}=2\Rightarrow x=4\).
γ. Η ισότητα είναι ίδια με τη β, άρα \(x=4\).
δ. \((\sqrt3)^2-(\sqrt{x})^2=1\Rightarrow3-x=1\Rightarrow x=2\).
ε. \(\sqrt{16+x}=7\Rightarrow16+x=49\Rightarrow x=33\).
ζ. \(\sqrt{\sqrt{100-x}}=3\Rightarrow\sqrt{100-x}=9\Rightarrow100-x=81\Rightarrow x=19\).
α. \(4\), β. \(4\), γ. \(4\), δ. \(2\), ε. \(33\), ζ. \(19\)
Υπολογισμός παραστάσεων
6
Να βρείτε την τιμή των παραστάσεων:
α. \( (\sqrt{36})^2+(\sqrt{256})^2 \)
β. \( \sqrt{(-15)^2}+\sqrt{15^2} \)
γ. \( \sqrt{(-7)^2}+\sqrt{\left(-\dfrac27\right)^2} \)
Θυμόμαστε ότι \( (\sqrt{\alpha})^2=\alpha \), για \(\alpha\geq0\), ενώ \( \sqrt{\alpha^2}=|\alpha| \), για κάθε πραγματικό \(\alpha\).
α. \( (\sqrt{36})^2+(\sqrt{256})^2=36+256=292 \).
β. \( \sqrt{(-15)^2}+\sqrt{15^2}=|-15|+|15|=15+15=30 \).
γ. \( \sqrt{(-7)^2}+\sqrt{\left(-\dfrac27\right)^2}=|-7|+\left|-\dfrac27\right|=7+\dfrac27=\dfrac{51}{7} \).
α. \(292\)    β. \(30\)    γ. \(\dfrac{51}{7}\)
7
Να βρείτε την τιμή των παραστάσεων:
α. \( A=\sqrt{\sqrt{81}-5} \)
β. \( B=\sqrt{\dfrac{\sqrt{100}}2+5\sqrt{16}} \)
γ. \( \Gamma=\sqrt{\dfrac{\sqrt{36}}2+\sqrt{36}} \)
δ. \( \Delta=\sqrt{2\sqrt{25}+3\sqrt{16}+7\sqrt4} \)
Υπολογίζουμε πρώτα τις εσωτερικές ρίζες και στη συνέχεια την εξωτερική ρίζα.
α. \(A=\sqrt{9-5}=\sqrt4=2\).
β. \(B=\sqrt{\dfrac{10}{2}+5\cdot4}=\sqrt{5+20}=\sqrt{25}=5\).
γ. \(\Gamma=\sqrt{\dfrac62+6}=\sqrt{3+6}=\sqrt9=3\).
δ. \(\Delta=\sqrt{2\cdot5+3\cdot4+7\cdot2}=\sqrt{10+12+14}=\sqrt{36}=6\).
\(A=2,\quad B=5,\quad \Gamma=3,\quad \Delta=6\)
8
Να βρείτε την τιμή των παραστάσεων:
α. \( A=\sqrt{21+\sqrt{13+\sqrt9}} \)
β. \( B=\sqrt{96+\sqrt{25}+\sqrt{121}} \)
γ. \( \Gamma=\sqrt{12+\sqrt{8+\sqrt{64}}} \)
δ. \( \Delta=\sqrt{4+\sqrt{\sqrt{25}+\sqrt{400}}} \)
Εργαζόμαστε από την πιο εσωτερική ρίζα προς την εξωτερική.
α. \(A=\sqrt{21+\sqrt{13+3}}=\sqrt{21+\sqrt{16}}=\sqrt{25}=5\).
β. \(B=\sqrt{96+5+11}=\sqrt{112}=\sqrt{16\cdot7}=4\sqrt7\).
γ. \(\Gamma=\sqrt{12+\sqrt{8+8}}=\sqrt{12+\sqrt{16}}=\sqrt{16}=4\).
δ. \(\Delta=\sqrt{4+\sqrt{5+20}}=\sqrt{4+\sqrt{25}}=\sqrt9=3\).
\(A=5,\quad B=4\sqrt7,\quad \Gamma=4,\quad \Delta=3\)
Ασκήσεις με γεωμετρικά σχήματα
9
Ένα ορθογώνιο παραλληλόγραμμο έχει διαγώνιο \(25\ \text{cm}\) και η μία πλευρά του έχει μήκος \(7\ \text{cm}\). Να βρείτε την άλλη πλευρά.
Η διαγώνιος και οι δύο πλευρές σχηματίζουν ορθογώνιο τρίγωνο.
Έστω \(x\) η άγνωστη πλευρά. Από το Πυθαγόρειο Θεώρημα:
\(x^2+7^2=25^2\).
\(x^2+49=625\Rightarrow x^2=576\).
Επειδή το μήκος είναι θετικό, \(x=\sqrt{576}=24\).
Η άλλη πλευρά έχει μήκος \(24\ \text{cm}\).
10
Ένα ισοσκελές τρίγωνο έχει βάση \(3\ \text{cm}\) και περίμετρο \(8\ \text{cm}\). Να υπολογίσετε το ύψος και το εμβαδόν του.
Οι δύο ίσες πλευρές έχουν συνολικό μήκος \(8-3=5\ \text{cm}\), άρα καθεμία έχει μήκος \(\dfrac52\ \text{cm}\).
Το ύψος προς τη βάση διχοτομεί τη βάση, επομένως κάθε μισό της βάσης έχει μήκος \(\dfrac32\ \text{cm}\).
Από το Πυθαγόρειο Θεώρημα:
\(h^2+\left(\dfrac32\right)^2=\left(\dfrac52\right)^2\).
\(h^2+\dfrac94=\dfrac{25}{4}\Rightarrow h^2=\dfrac{16}{4}=4\Rightarrow h=2\ \text{cm}\).
Το εμβαδόν είναι \(E=\dfrac{\beta h}{2}=\dfrac{3\cdot2}{2}=3\ \text{cm}^2\).
Ύψος: \(2\ \text{cm}\)
Εμβαδόν: \(3\ \text{cm}^2\)
11
Υπολογίστε την πλευρά \(x\) στα παρακάτω ορθογώνια τρίγωνα: 15 m12 mx 4 dm30 cmx 21 cm29 cmx
α. Η υποτείνουσα είναι \(15\ \text{m}\) και η μία κάθετη πλευρά \(12\ \text{m}\).
\(x^2+12^2=15^2\Rightarrow x^2=225-144=81\Rightarrow x=9\ \text{m}\).
β. Μετατρέπουμε \(30\ \text{cm}=3\ \text{dm}\).
\(x^2=4^2+3^2=16+9=25\Rightarrow x=5\ \text{dm}=50\ \text{cm}\).
γ. Η υποτείνουσα είναι \(29\ \text{cm}\) και η μία κάθετη πλευρά \(21\ \text{cm}\).
\(x^2+21^2=29^2\Rightarrow x^2=841-441=400\Rightarrow x=20\ \text{cm}\).
α. \(9\ \text{m}\)    β. \(5\ \text{dm}\)    γ. \(20\ \text{cm}\)
12
Το εμβαδόν του τετραγώνου \(ΑΒΓΔ\) είναι \(36\ ext{cm}^2\).
α. Να υπολογίσετε τα μήκη \(x\) και \(y\).
β. Να βρείτε το εμβαδόν του τραπεζίου \(ΑΒΓΖ\). ΒΓΑΔΖ xy8 cm
Αφού το εμβαδόν του τετραγώνου είναι \(36\ \text{cm}^2\), η πλευρά του είναι:
\(x=\sqrt{36}=6\ \text{cm}\).
Στο ορθογώνιο τρίγωνο \(\Gamma\Delta Z\) οι κάθετες πλευρές είναι \(6\ \text{cm}\) και \(8\ \text{cm}\).
\(y^2=6^2+8^2=36+64=100\Rightarrow y=10\ \text{cm}\).
Το τραπέζιο \(ΑΒΓΖ\) αποτελείται από το τετράγωνο και το ορθογώνιο τρίγωνο.
\(E_{\text{τετρ.}}=36\ \text{cm}^2\).
\(E_{\text{τριγ.}}=\dfrac{6\cdot8}{2}=24\ \text{cm}^2\).
Άρα \(E_{ΑΒΓΖ}=36+24=60\ \text{cm}^2\).
\(x=6\ \text{cm}\), \(y=10\ \text{cm}\), \(E_{ΑΒΓΖ}=60\ \text{cm}^2\)
13
Στο διπλανό σχήμα να υπολογίσετε:
α. το μήκος \(x\)
β. το μήκος \(y\) ΑΒΔΓ 13 cm12 cmxy
Στο ορθογώνιο τρίγωνο \(ΑΒΔ\) έχουμε \(ΑΔ=13\ \text{cm}\) και \(ΑΒ=12\ \text{cm}\).
Από το Πυθαγόρειο Θεώρημα:
\(x^2+12^2=13^2\Rightarrow x^2=169-144=25\Rightarrow x=5\ \text{cm}\).
Για το μήκος \(y\), στο δοσμένο σχήμα δεν αναγράφεται κάποιο μήκος ή κάποια γωνιακή συνθήκη για το τρίγωνο \(ΒΔΓ\). Επομένως το \(y\) δεν προσδιορίζεται μοναδικά από τα εμφανιζόμενα δεδομένα.
Αν στο αρχικό σχήμα λείπει η συνηθισμένη ένδειξη \(ΒΓ=3\ \text{cm}\) και το τρίγωνο \(ΒΔΓ\) είναι ορθογώνιο στο \(\Gamma\), τότε:
\(y^2+3^2=5^2\Rightarrow y^2=16\Rightarrow y=4\ \text{cm}\).
Με τα βέβαια δεδομένα: \(x=5\ \text{cm}\).
Το \(y\) χρειάζεται ένα ακόμη δεδομένο. Αν \(ΒΓ=3\ \text{cm}\) και \(\widehat{\Gamma}=90^\circ\), τότε \(y=4\ \text{cm}\).
Ρητοποίηση παρονομαστών
14
Να μετατρέψετε τα κλάσματα σε ισοδύναμα με ρητό παρονομαστή:
α. \( \dfrac1{\sqrt3} \)
β. \( \dfrac5{\sqrt2} \)
γ. \( \dfrac1{3\sqrt7} \)
Πολλαπλασιάζουμε αριθμητή και παρονομαστή με την κατάλληλη τετραγωνική ρίζα.
α. \( \dfrac1{\sqrt3}\cdot\dfrac{\sqrt3}{\sqrt3}=\dfrac{\sqrt3}{3} \).
β. \( \dfrac5{\sqrt2}\cdot\dfrac{\sqrt2}{\sqrt2}=\dfrac{5\sqrt2}{2} \).
γ. \( \dfrac1{3\sqrt7}\cdot\dfrac{\sqrt7}{\sqrt7}=\dfrac{\sqrt7}{3\cdot7}=\dfrac{\sqrt7}{21} \).
α. \(\dfrac{\sqrt3}{3}\)    β. \(\dfrac{5\sqrt2}{2}\)    γ. \(\dfrac{\sqrt7}{21}\)
Τέλος